BHAGEERADHA SHIVA SAHASRANAMA STHOTHRAM (DEVI BHAGAVATHANTHARGATHAM)

ശ്രീ ശിവ സഹസ്രനാമസ്തോത്രം 

(ഭഗീരഥകൃതം ശ്രീമഹാദേവീഭാഗവത ഉപപുരാണേ)

അസ്യ ശ്രീശിവസഹസ്രനാമസ്തോത്ര മഹാമന്ത്രസ്യ, ഭഗീരഥ ഋഷിഃ, അനുഷ്ടുപ് ഛന്ദഃ, ശ്രീമഹാദേവോ ദേവതാ, ഹ്രീം ബീജം, ശിവേതി ശക്തിഃ, ഓം കീലകം, ശ്രീമഹാദേവ പ്രസാദ സിദ്ധ്യർത്ഥേ ജപേ വിനിയോഗഃ ।

---

കരന്യാസഃ

(കൈവിരലുകളിൽ മന്ത്രം ആവാഹിക്കുന്ന രീതി)

• ഓം ശിവായ അങ്കുഷ്ഠാഭ്യാം നമഃ । (തള്ളവിരലുകൾ തൊടുക)

• ഓം ശങ്കരായ തർജനീഭ്യാം നമഃ । (ചൂണ്ടുവിരലുകൾ തൊടുക)

• ഓം മഹേശ്വരായ മധ്യമാഭ്യാം നമഃ । (നടുവിരലുകൾ തൊടുക)

• ഓം ശൂലപാണയേ അനാമികാഭ്യാം നമഃ । (മോതിരവിരലുകൾ തൊടുക)

• ഓം പിനാകപാണയേ കനിഷ്ഠികാഭ്യാം നമഃ । (ചെറുവിരലുകൾ തൊടുക)

• ഓം പശുപതയേ കരതല കരപൃഷ്ഠാഭ്യാം നമഃ । (കൈവെള്ളയും കൈപ്പുറവും തൊടുക)

---

അംഗന്യാസഃ

(ശരീരഭാഗങ്ങളിൽ മന്ത്രം ഉറപ്പിക്കുന്ന രീതി)

• ഓം ശിവായ ഹൃദയായ നമഃ । (ഹൃദയത്തിൽ തൊടുക)

• ഓം ശങ്കരായ ശിരസേ സ്വാഹാ । (ശിരസ്സിൽ തൊടുക)

• ഓം മഹേശ്വരായ ശിഖായൈ വഷട് । (ശിഖയിൽ/തലയുടെ പിൻഭാഗത്ത് തൊടുക)

• ഓം ശൂലപാണയേ കവചായ ഹും । (തോളുകളിൽ കൈകൾ പിണച്ചു തൊടുക)

• ഓം പിനാകപാണയേ നേത്രത്രയായ വൗഷട് । (കണ്ണുകളിൽ തൊടുക)

• ഓം പശുപതയേ അസ്ത്രായ ഫട് । ( വിരലുകൾ കൊണ്ട് ശബ്ദമുണ്ടാക്കി പ്രതിരോധം തീർക്കുക)

ഭൂർഭുവസ്സുവരോം ഇതി ദിഗ്ബന്ധഃ ॥

ധ്യാനം

ധ്യായേന്നിത്യം മഹേശം രജതഗിരിനിഭം ചാരുചന്ദ്രാവതംസം രത്നാകല്പോജ്ജ്വലാംഗം പരശുമൃഗവരാഭീതിഹസ്തം പ്രസന്നം । പദ്മാസീനം സമന്താത് സ്തുതമമരഗണൈർവ്യാഘ്രകൃത്തിം വസാനം വിശ്വാദ്യം വിശ്വബീജം നിഖിലഭയഹരം പഞ്ചവക്ത്രം ത്രിനേത്രം ॥

(കൈലാസപർവ്വതം പോലെ വെളുത്ത പ്രകാശത്തോടു കൂടിയവനും, ചന്ദ്രക്കല ചൂടിയവനും, രത്നാഭരണങ്ങൾ ധരിച്ചവനും, മഴുവും മാനും കൈകളിൽ ഏന്തിയവനും, വരദ-അഭയ മുദ്രകൾ കാട്ടുന്നവനും, പുലിത്തോൽ ഉടുത്തവനുമായ പ്രപഞ്ചനാഥനെ ഞാൻ ധ്യാനിക്കുന്നു.)

ഭഗീരഥ ഉവാച:

ഓം നമസ്തേ പാർവതീനാഥ ദേവദേവ പരാത്പര ।
അച്യുതാനഘ പഞ്ചാസ്യ ഭീമസ്യ രുചിരാനന ॥ 1 ॥

വ്യാഘ്രാജിനധരാനന്ത പാരാവാരവിവർജിത ।
പഞ്ചാനന മഹാസത്ത്വ മഹാജ്ഞാനമയ പ്രഭോ ॥ 2 ॥

അജിതാമിതദുർധർഷ വിശ്വേശ പരമേശ്വര ।
വിശ്വാത്മൻ വിശ്വഭൂതേശ വിശ്വാശ്രയ ജഗത്പതേ ॥ 3 ॥

വിശ്വോപകാരിൻ വിശ്വൈകധാമ വിശ്വാശ്രയാശ്രയ ।
വിശ്വാധാര സദാനന്ദ വിശ്വാനന്ദ നമോഽസ്തു തേ ॥ 4 ॥

ശർവ സർവവിദജ്ഞാന വിവർജിത സുരോത്തമ ।
സുരവന്ദ്യ സുരസ്തുത്യ സുരരാജ സുരോത്തമ ॥ 5 ॥

സുരപൂജ്യ സുരധ്യേയ സുരേശ്വര സുരാന്തക ।
സുരാരിമർദക സുരശ്രേഷ്ഠ തേഽസ്തു നമോ നമഃ ॥ 6 ॥

ത്വാം ശുദ്ധഃ ശുദ്ധബോധശ്ച ശുദ്ധാത്മാ ജഗതാം പതിഃ ।
ശംഭുഃ സ്വയംഭൂരത്യുഗ്ര ഉഗ്രകർമോഗ്രലോചനഃ ॥ 7 ॥

ഉഗ്രപ്രഭാവശ്ചാത്യുഗ്ര മർദകോഽത്യുഗ്രരൂപവാൻ ।
ഉഗ്രകണ്ഠഃ ശിവഃ ശാന്തഃ സർവശാന്തിവിധായകഃ ॥ 8 ॥

സർവാർഥദഃ ശിവാധാരഃ ശിവായ നിരമിത്രജിത് ।
ശിവദഃ ശിവകർത്താ ച ശിവഹന്താ ശിവേശ്വരഃ ॥ 9 ॥

ശിശുഃ ശൈശവയുക്തശ്ച പിംഗകേശോ ജടാധരഃ ।
ഗംഗാധര കപർദീ ച ജടാജൂടവിരാജിതഃ ॥ 10 ॥

ജടിലോ ജടിലാരാധ്യഃ സർവദോന്മത്തമാനസഃ ।
ഉന്മത്തകേശ ഉന്മത്ത ഉന്മത്താനാമധീശ്വരഃ ॥ 11 ॥

ഉന്മത്തലോചനോ ഭീമസ്ത്രിനേത്രോ ഭീമലോചനഃ ।
ബഹുനേത്രോ ദ്വിനേത്രീ ച രക്തനേത്രഃ സുനേത്രകഃ ॥ 12 ॥

ദീർഘനേത്രശ്ച പിംഗാക്ഷഃ സുപ്രഭാഖ്യഃ സുലോചനഃ ।
സോമനേത്രോഽഗ്നിനേത്രാഖ്യഃ സൂര്യനേത്രഃ സുവീര്യവാൻ ॥ 13 ॥

പദ്മാക്ഷഃ കമലാക്ഷശ്ച നീലോത്പലദലേക്ഷണഃ ।
സുലക്ഷണഃ ശൂലപാണിഃ കപാലീ കപിലേഖനഃ ॥ 14 ॥

വ്യാഘൂർണനയനോ ധൂർതോ വ്യാഘ്രചർമാംബരാവൃതഃ ।
ശ്രീകണ്ഠോ നീലകണ്ഠാഖ്യഃ ശിതികണ്ഠഃ സുകണ്ഠകഃ ॥ 15 ॥

ചന്ദ്രചൂഡശ്ചന്ദ്രധരശ്ചന്ദ്രമൗലിഃ ശശാങ്കഭൃത് ।
ശശികാന്തഃ ശശാങ്കാഭഃ ശശാങ്കിതമൂർധജഃ ॥ 16 ॥

ശശാങ്കവദനോ വീരോ വരദോ വരലോചനഃ ।
ശരച്ചന്ദ്രസമാഭാസഃ ശരദിന്ദുസമപ്രഭഃ ॥ 17 ॥

കോടിസൂര്യപ്രതീകാശശ്ചന്ദ്രാസ്യശ്ചന്ദ്രശേഖരഃ ।
അഷ്ടമൂർത്തിർമഹാമൂർത്തിർഭീമമൂർത്തിർഭയാനകഃ ॥ 18 ॥

ഭയദാതാ ഭയത്രാതാ ഭയഹർത്താ ഭയോജ്ജിതഃ ।
നിർഭൂതോ ഭൂതവന്ദ്യശ്ച ഭൂതാത്മാ ഭൂതഭാവനഃ ॥ 19 ॥

കൗപീനവാസ ദുർവാസ വിശ്വാസഃ കാമിനീപതിഃ ।
കരാലഃ കീർത്തിദോ വൈദ്യഃ കിശോരഃ കാമനാശനഃ ॥ 20 ॥

കീർത്തിരൂപഃ കുന്തധാരീ കാലകൂടകൃതാശനഃ ।
കാലകൂടഃ സുരൂപീ ച കുലമന്ത്രപ്രദീപകഃ ॥ 21 ॥

കലാകാഷ്ഠാത്മകഃ കാശിവിഹാരി കുടിലാനനഃ ।
മഹാകാനനസംവാസി കാലീപ്രീതിവിവർധനഃ ॥ 22 ॥

കാലീധരഃ കാമചാരീ കുലകീർത്തിവിവർധനഃ ।
കാമാദ്രിഃ കാമുകവരഃ കാർമുകീ കാമമോഹിതഃ ॥ 23 ॥

കടാക്ഷഃ കനകാഭാസഃ കനകോജ്ജ്വലഗാത്രകഃ ।
കാമാതുരഃ ക്വണത്പാദഃ കുടിലഭ്രുകുടീധരഃ ॥ 24 ॥

കാർത്തികേയപിതാ കോകനദഭൂഷണഭൂഷിതഃ ।
ഖട്വാംഗയോദ്ധാ ഖഡ്ഗീ ച ഗിരിശോ ഗഗണേശ്വരഃ ॥ 25 ॥

ഗണാധ്യക്ഷഃ ഖേടകധൃക് ഖർവഃ ഖർവതരഃ ഖഗഃ ।
ഖഗാരൂഢഃ ഖഗാരാധ്യഃ ഖേചരഃ ഖേചരേശ്വരഃ ॥ 26 ॥

ഖേചരത്വപ്രദഃ ക്ഷോണീപതിഃ ഖേചരമർദകഃ ।
ഗണേശ്വരോ ഗണപിതാ ഗരിഷ്ഠോ ഗണഭൂപതിഃ ॥ 27 ॥

ഗുരുർഗുരുതരോ ജ്ഞേയ ഗംഗാപതിരമർഷണഃ ।
ഗീതപ്രിയോ ഗീതരതഃ സുഗോപ്യോ ഗോപവൃന്ദപഃ ॥ 28 ॥

ഗവാരൂഢോ ജഗദ്ഭർതാ ഗോസ്വാമീ ഗോസ്വരൂപകഃ ।
ഗോപ്രദോ ഗോധരോ ഗൃധ്രോ ഗരുത്മാൻ ഗോകൃതാസനഃ ॥ 29 ॥

ഗോപീശോ ഗുരുതാതശ്ച ഗുഹാവാസീ സുഗോപിതഃ ।
ഗജാരൂഢോ ഗജാസ്യശ്ച ഗജാജിനധരോഗ്രജഃ ॥ 30 ॥

ഗ്രഹാധ്യക്ഷോ ഗ്രഹഗണോ ദുഷ്ടഗ്രഹവിമർദകഃ ।
ഗാനരൂപീ ഗാനരതഃ പ്രചണ്ഡോ ഗാനവിഹ്വലഃ ॥ 31 ॥

ഗാനമത്തോ ഗുണീ ഗുഹ്യോ ഗുണഗ്രാമശയോ ഗുണഃ ।
ഗൂഢബുദ്ധിർഗൂഢമൂർത്തിർഗൂഢപാദവിഭൂഷിതഃ ॥ 32 ॥

ഗോപ്താ ഗോലോകവാസീ ച ഗുണവാ ഗുണിനാം വരഃ ।
ഹരോ ഹരിതവർണാക്ഷോ മൃത്യുർമൃത്യുഞ്ജയോ ഹരിഃ ॥ 33 ॥

ഹവ്യഭുക് ഹരിസമ്പൂജ്യോ ഹവിർ ഹവിർഭുജാം വരഃ ।
അനാദിരാദിഃ സർവാദ്യ ആദിതേയവരപ്രദഃ ॥ 34 ॥

അനന്തവിക്രമോ ലോകോ ലോകാനാം പാപഹാരകഃ ।
ഗീഷ്പതിഃ സദ്ഗുണോപേതഃ സഗുണോ നിർഗുണോ ഗുണീ ॥ 35 ॥

ഗുണപ്രീതോ ഗുണവരോ ഗിരിജാനായകോ ഗിരിഃ ।
ഗൗരീഭർതാ ഗുണാഢ്യശ്ച ഗോശ്രേഷ്ഠാസനസംസ്ഥിതഃ ॥ 36 ॥

പദ്മാസനഃ പദ്മനേത്രഃ പദ്മതുഷ്ടഃ സുപത്മകഃ ।
പദ്മവക്ത്രഃ പദ്മകരഃ പദ്മാരൂഢപദാംബുജഃ ॥ 37 ॥

പദ്മപ്രിയതമഃ പദ്മാലയഃ പദ്മപ്രകാശകഃ ।
പദ്മകാനനസംവാസഃ പദ്മകാനനഭഞ്ജകഃ ॥ 38 ॥

പദ്മകാനനസംവാസി പദ്മാരണ്യകൃതാലയഃ ।
പ്രഫുല്ലവദനഃ ഫുല്ലകമലേക്ഷഃ പ്രഫുല്ലകൃത് ॥ 39 ॥

ഫുല്ലേന്ദീവരസന്തുഷ്ടഃ പ്രഫുല്ലകമലാസനഃ ।
ഫുല്ലാംഭോജകരഃ ഫുല്ലമാനസഃ പാപഹാരകഃ ॥ 40 ॥

പാപാപഹാരി പുണ്യാത്മാ പുണ്യകീർത്തിഃ സുപുണ്യവാൻ ।
പുണ്യഃ പുണ്യതമോ ധന്യഃ സുപൂതാത്മാ പരാത്മകഃ ॥ 41 ॥

പുണ്യേശഃ പുണ്യദഃ പുണ്യനിരതഃ പുണ്യഭാജനഃ ।
പരോപകാരി പാപിഷ്ഠനാശകഃ പാപഹാരകഃ ॥ 42 ॥

പുരാതനഃ പൂർവഹീനഃ പരദ്രോഹവിവർജിതഃ ।
പീവരഃ പീവരമുഖഃ പീനകായഃ പുരാന്തകഃ ॥ 43 ॥

പാശീ പശുപതിഃ പാശഹസ്തഃ പാഷാണവിത്പതിഃ ।
പലാത്മകഃ പരോ വേത്താ പാശബദ്ധവിമോചകഃ ॥ 44 ॥

പശൂനാമധിപഃ പാശച്ഛേത്താ പശവിഭേദകഃ ।
പാഷാണധാരീ പാഷാണശയാനഃ പാശിപൂജിതഃ ॥ 45 ॥

പശ്വാരൂഢഃ പുഷ്പധനുഃ പുഷ്പവൃന്ദസുപൂജിതഃ ।
പുണ്ഡരീകഃ പീതവാസാ പുണ്ഡരീകാക്ഷവല്ലഭഃ ॥ 46 ॥

പാനപാത്രകരഃ പാനമത്തഃ പാനാതിഭൂതകഃ ।
പോഷ്ടാ പോഷ്ടൃവരഃ പൂതഃ പരിത്രാതാഖിലേശ്വരഃ ॥ 47 ॥

പുണ്ഡരീകാക്ഷകർത്താ ച പുണ്ഡരീകാക്ഷസേവിതഃ ।
പല്ലവസ്ഥഃ പ്രപീഠസ്ഥഃ പീഠഭൂമിനിവാസകഃ ॥ 48 ॥

പിതാ പിതാമഹഃ പാർഥപ്രസന്നോഽത്യഭീഷ്ടദായകഃ ।
പിതൃണാം പ്രീതികർത്താ ച പ്രീതിദഃ പ്രീതിഭാജനഃ ॥ 49 ॥

പ്രീത്യാത്മകഃ പ്രീതിവശീ സുപ്രീതഃ പ്രീതികാരകഃ ।
പ്രീതിഹൃത് പ്രീതിരൂപാത്മൻ പ്രീതിയുക്തസ്ത്വമേവ ഹി ॥ 50 ॥

പ്രണതാർത്തിഹരഃ പ്രാണവല്ലഭഃ പ്രാണദായകഃ ।
പ്രാണീ പ്രാണസ്വരൂപശ്ച പ്രാണഗ്രാഹീ മുനിർദയഃ ॥ 51 ॥

പ്രാണനാഥഃ പ്രീതമനാഃ സർവേഷാം പ്രപിതാമഹഃ ।
വൃദ്ധഃ പ്രവൃദ്ധരൂപശ്ച പ്രേതഃ പ്രണയിനാം വരഃ ॥ 52 ॥

പരാധീശഃ പരംജ്യോതിഃ പരനേത്രഃ പരാത്മകഃ ।
പാരുഷ്യരഹിതഃ പുത്രീ പുത്രദഃ പുത്രരക്ഷകഃ ॥ 53 ॥

പുത്രപ്രിയഃ പുത്രവശ്യഃ പുത്രവത്പരിപാലകഃ ।
പരിത്രാതാ പരാവാസഃ പരചേതാഃ പരേശ്വരഃ ॥ 54 ॥

പതിഃ സർവസ്യ സമ്പാല്യഃ പവമാനഃ പരോഽന്തകഃ ।
പുരഹാ പുരുഷൂതശ്ച ത്രിപുരാരിഃ പുരാന്തകഃ ॥ 55 ॥

പുരന്ദരോഽതിസമ്പൂജ്യഃ പ്രദർഷോ ദുഷ്പ്രദർശനഃ ।
പടുഃ പടുതരഃ പ്രൗഢഃ പ്രപൂജ്യഃ പർവതാലയഃ ॥ 56 ॥

പുലിനസ്ഥഃ പുലസ്ത്യാഖ്യഃ പിംഗചക്ഷുഃ പ്രപന്നഗഃ ।
അഭീരുരസിതാംഗശ്ച ചണ്ഡരൂപഃ സിതാംഗകഃ ॥ 57 ॥

സർവവിദ്യാവിനോദശ്ച സർവസൗഖ്യയുതഃ സദാ ।
സുഖഹർത്താ സർവസുഖീ സർവലോകൈകപാവനഃ ॥ 58 ॥

സദാവനഃ സാരദശ്ച സുസിദ്ധഃ ശുദ്ധരൂപകഃ ।
സാരഃ സാരതരഃ സൂര്യഃ സോമഃ സർവപ്രകാശകഃ ॥ 59 ॥

സോമമണ്ഡലധാരീ ച സമുദ്രഃ സിന്ധുരൂപവാൻ ।
സുരജ്യേഷ്ഠഃ സുരശ്രേഷ്ഠഃ സുരാസുരനിഷേവിതഃ ॥ 60 ॥

സർവധർമവിനിർമുക്തഃ സർവലോകനമസ്കൃതഃ ।
സർവാചാരയുതഃ സൗരഃ ശക്തിഃ പരമവൈഷ്ണവഃ ॥ 61 ॥

സർവധർമവിധാനജ്ഞഃ സർവാചാരപരായണഃ ।
സർവരോഗപ്രശമനഃ സർവരോഗാപഹാരകഃ ॥ 62 ॥

പ്രകൃത്യാത്മാ മഹാത്മാ ച സർവധർമപ്രദർശകഃ ।
സർവസമ്പദ്യുതഃ സർവസമ്പദ്ദാനസമേക്ഷണഃ ॥ 63 ॥

സാഹസ്യവദനോ ഹാസ്യയുക്തഃ പ്രഹസിതാനനഃ ।
സാക്ഷീ സമക്ഷവക്താ ച സർവദർശീ സമസ്തവിത് ॥ 64 ॥

സകലജ്ഞഃ സമർഥജ്ഞഃ സുമനഃ ശൈവപൂജിതഃ ।
ശോകപ്രശമനഃ ശോകഹന്താത്യശോച്യഃ ശുഭാന്വിതഃ ॥ 65 ॥

ശൈലജ്ഞാനഃ ശൈലജനാഥഃ ശൈലനാഥഃ ശനൈശ്ചരഃ ।
ശശാങ്കസദൃശജ്യോതിഃ ശശാങ്കാർധവിരാജിതഃ ॥ 66 ॥

സാധുപ്രിയഃ സാധുതമഃ സാധ്വീപതിരലൗകികഃ ।
ശൂന്യരൂപഃ ശൂന്യദേഹഃ ശൂന്യസ്ഥഃ ശൂന്യഭാവനഃ ॥ 67 ॥

ശൂന്യഗാമീ ശ്മശാനസ്ഥഃ ശ്മശാനാധിപതിഃ സുവാക് ।
ശതസൂര്യപ്രഭഃ സൂര്യഃ സൂര്യദീപ്തഃ സുരാരിഹാ ॥ 68 ॥

ശുഭാന്വിതഃ ശുഭതനുഃ ശുഭബുദ്ധിഃ ശുഭാത്മകഃ ।
ശുഭാന്വിതതനുഃ ശുക്ലതനുഃ ശുക്ലപ്രഭാന്വിതഃ ॥ 69 ॥

സുശൗക്ലഃ ശുക്ലദശനഃ ശുക്ലാഭഃ ശുക്ലമാല്യധൃത് ।
ശുക്ലപുഷ്പപ്രിയഃ ശുക്ലവസനഃ ശുക്ലകേതനഃ ॥ 70 ॥

ശേഷാലങ്കരണഃ ശേഷഹിതഃ ശേഷവേഷ്ടിതഃ ।
ശേഷാരൂഢഃ ശേഷശായീ ശേഷാംഗദവിരാജിതഃ ॥ 71 ॥

സതീപ്രിയഃ സാശങ്കശ്ച സമാദർശീ സമാധിമാൻ ।
സത്സംഗീ സത്പ്രിയഃ സംഗീ നിഃസംഗീ സംഗവർജിതഃ ॥ 72 ॥

സഹിഷ്ണുഃ ശാശ്വതൈശ്വര്യഃ സാമഗാനരതഃ സദാ ।
സാമവേത്താ സംയതരഃ ശ്യാമപതിരശേഷഭുക് ॥ 73 ॥

താരിണീപതിരാതാമ്രനയനസ്ത്വരിതാപ്രിയഃ ।
താരാത്മകസ്ത്വഗ്വസനസ്തരുണീരമണോ രതഃ ॥ 74 ॥

തൃപ്തിരൂപസ്തൃപ്തികർത്താ താരകാരിനിഷേവിതഃ ।
വായുകേശോ ഭൈരവേഷോ ഭവാനീശോ ഭവാന്തകഃ ॥ 75 ॥

ഭവബന്ധുർഭവഹരോ ഭവബന്ധനമോചകഃ ।
അഭിഭൂതോഽത്യഭിഭൂതാത്മാ സർവഭൂതപ്രമോഹകഃ ॥ 76 ॥

ഭുവനേഷോ ഭൂതപൂജ്യോ ഭോഗമോക്ഷഫലപ്രദഃ ।
ദയാലുർദീനനാഥശ്ച ദുഃസഹോ ദൈത്യമർദകഃ ॥ 77 ॥

ദക്ഷകന്യാപതിർദുഃഖനാശകോ ധനധാന്യദഃ ।
ദയാവാൻ ദൈവശ്രേഷ്ഠോ ദേവഗന്ധർവസേവിതഃ ॥ 78 ॥

നാനായുധധരോ നാനാപുഷ്പഗുച്ഛവിരാജിതഃ ।
നാനാസുഖപ്രദോ നാനാമൂർത്തിധാരീ ച നർത്തകഃ ॥ 79 ॥

നിത്യവിജ്ഞാനസംയുക്തോ നിത്യരൂപോഽനിലോഽനലഃ ।
ലബ്ധവർണോ ലഘുതരോ ലഘുത്വപരിവർജിതഃ ॥ 80 ॥

ലോലാക്ഷോ ലോകസമ്പൂജ്യോ ലാവണ്യപരിസംയുതഃ ।
നൂപുരീന്യാസസംസ്ഥശ്ച നാഗേശോ നാഗപൂജിതഃ ॥ 81 ॥

നാരായണോ നാരദശ്ച നാനാഭരണഭൂഷിതഃ ।
നാഗഭൂതോ നഗ്നദേശോ നഗ്നഃ സാനന്ദമാനസഃ ॥ 82 ॥

നമസ്യോ നടനാഭിശ്ച നമ്രമൂർധാഭിവന്ദിതഃ ।
നന്ദികേശോ നന്ദിപൂജ്യോ നാനാനീരജമധ്യഗഃ ॥ 83 ॥

നവീനബിൽവപത്രൗഘതുഷ്ടോ നവഘനദ്യുതിഃ ।
നന്ദഃ സാനന്ദ ആനന്ദമയശ്ചാനന്ദവിഹ്വലഃ ॥ 84 ॥

നാളസംസ്ഥഃ ശോഭനസ്ഥഃ സുസ്ഥഃ സുസ്ഥമതിസ്തഥാ ।
സ്വൽപാസനോ ഭീമരുചിർഭുവനാന്തകരാംബുദഃ ॥ 85 ॥

ആസന്നഃ സികതാലീനോ വൃഷാസീനോ വൃഷാസനഃ ।
വൈരസ്യരഹിതോ വാര്യോ വ്രതീ വ്രതപരായണഃ ॥ 86 ॥

ബ്രാഹ്മ്യോ വിദ്യാമയോ വിദ്യാഭ്യാസീ വിദ്യാപതിസ്തഥാ ।
ഘണ്ടാകാരോ ഘോട്ടകസ്ഥോ ഘോരരാവോ ഘനസ്വനഃ ॥ 87 ॥

ഘൂർണചക്ഷുരഘൂർണാത്മാ ഘോരഹാസോ ഗഭീരധീഃ ।
ചണ്ഡീപതിശ്ചണ്ഡമൂർത്തിശ്ചണ്ഡോ മുണ്ഡീ പ്രചണ്ഡവാക് ॥ 88 ॥

ചിതാസംസ്ഥശ്ചിതവാസശ്ചിതിർദണ്ഡകരഃ സദാ ।
ചിതാഭസ്മാഭിസംലിപ്തശ്ചിതാനൃത്യപരായണഃ ॥ 89 ॥

ചിതാപ്രമോദീ ചിത്സാക്ഷീ ചിന്താമണിരചിന്തകഃ ।
ചതുർവേദമയശ്ചക്ഷുശ്ചതുരാനനപൂജിതഃ ॥ 90 ॥

ചീരവാസശ്ചകോരക്ഷശ്ചലന്മൂർത്തിശ്ചലേഖനഃ ।
ചലത്കുണ്ഡലഭൂഷാഢ്യശ്ചലദ്ഭൂഷണഭൂഷിതഃ ॥ 91 ॥

ചലനേത്രശ്ചലത്പാദശ്ചലന്നൂപുരരാജിതഃ ।
സ്ഥാവരഃ സ്ഥിരമൂർത്തിശ്ച സ്ഥാവരേശഃ സ്ഥിരാസനഃ ॥ 92 ॥

സ്ഥാപകഃ സ്ഥൈര്യനിരതഃ സ്ഥൂലരൂപീ സ്ഥലാലയഃ ।
സ്ഥൈര്യത്തിഗഃ സ്ഥിതിപരഃ സ്ഥാനരൂപീ സ്ഥലാധിപഃ ॥ 93 ॥

അഹികോ മദനാർത്തശ്ച മഹിമണ്ഡലപൂജിതഃ ।
മഹീപ്രിയോ മത്തരവോ മീനകേതുവിമർദകഃ ॥ 94 ॥

മീനരൂപോ മണിസംസ്ഥോ മൃഗസ്ഥോ മൃഗാസനഃ ।
മാർഗസ്ഥോ മേഖലായുക്തോ മൈഥിലീശ്വരപൂജിതഃ ॥ 95 ॥

മിഥ്യാഹീനോ മംഗലദോ മാംഗല്യോ മകരാസനഃ ।
മത്സ്യപ്രിയോ മധുരഗീർമധുപാനപരായണഃ ॥ 96 ॥

മൃദുവാക്യപരഃ സൗരപ്രിയോ മോദാന്വിതസ്തഥാ ।
മുണ്ഡാലിർഭൂഷണോ ദണ്ഡീ ഉദ്ദണ്ഡോ ജ്വാലലോചനഃ ॥ 97 ॥

അസാധ്യസാധകഃ ശൂരസേവ്യഃ ശോകാപനോദനഃ ।
ശ്രീപതിഃ ശ്രീസുസേവ്യശ്ച ശ്രീധരഃ ശ്രീനികേതനഃ ॥ 98 ॥

ശ്രീമതാം ശ്രീസ്വരൂപശ്ച ശ്രീമാൻ ശ്രീനിലയസ്തഥാ ।
ശ്രമാദിക്ലേശരഹിതഃ ശ്രീനിവാസഃ ശ്രിയാന്വിതഃ ॥ 99 ॥

ശ്രദ്ധാലുഃ ശ്രാദ്ധദേവശ്ച ശ്രദ്ധോ മധുരവാക് തഥാ ।
പ്രലയാഗ്ന്യർകസങ്കാശഃ പ്രമത്തനയനോജ്ജ്വലഃ ॥ 100 ॥

അസാധ്യസാധകഃ ശൂരസേവ്യഃ ശോകാപനോദനഃ ।
വിശ്വഭൂതമയോ വൈശ്വാനരനേത്രോഽധിമോഹകൃത് ॥ 101 ॥

ലോകത്രാണപരോഽപാരഗുണഃ പാരവിവർജിതഃ ।
അഗ്നിജിഹ്വോ ദ്വിജാസ്യശ്ച വിശ്വസ്യഃ സർവഭൂതധൃക് ॥ 102 ॥

ഖേചരഃ ഖേചരാധീശഃ സർവഗഃ സർവലൗകികഃ ।
സേനാനിജനകഃ ക്ഷുബ്ധാബ്ധിർവാരിക്ഷോഭവിനാശകഃ ॥ 103 ॥

കപാലവിലസദ്ധസ്തഃ കമണ്ഡലുഭൃദർചിതഃ ।
കേവലാത്മസ്വരൂപശ്ച കേവലജ്ഞാനരൂപകഃ ॥ 104 ॥

വ്യോമാലയനിവാസീ ച ബൃഹദ്വ്യോമസ്വരൂപകഃ ।
അംഭോജനയനോത്യംഭോധിശയനഃ പുരുഷാതിഗഃ ॥ 105 ॥

നിരാലംബോഽവലംബശ്ച സംഭോഗാനന്ദരൂപകഃ ।
യോഗനിദ്രാമയോ ലോകപ്രമോഹാപഹരാത്മകഃ ॥ 106 ॥

ബൃഹദ്വക്ത്രോ ബൃഹന്നേത്രോ ബൃഹദ്ബാഹുർബൃഹദ്ബലഃ ।
ബൃഹത്സർപാംഗദോ ദുഷ്ടബൃഹദ്വാലവിമർദകഃ ॥ 107 ॥

ബൃഹദ്ഭുജബലോന്മത്തോ ബൃഹത്തുണ്ഡോ ബൃഹദ്വപുഃ ।
ബൃഹദൈശ്വര്യയുക്തശ്ച ബൃഹദൈശ്വര്യദഃ സ്വയം ॥ 108 ॥

ബൃഹത്സമ്ഭോഗസന്തുഷ്ടോ ബൃഹദാനന്ദദായകഃ ।
ബൃഹജ്ജടാജൂടധരോ ബൃഹന്മാലീ ബൃഹദ്ധനുഃ ॥ 109 ॥

ഇന്ദ്രിയാധിഷ്ഠിതഃ സർവലോകേന്ദ്രിയവിമോഹകൃത് ।
സർവേന്ദ്രിയപ്രവൃത്തികൃത് സർവേന്ദ്രിയനിവൃത്തികൃത് ॥ 110 ॥

പ്രവൃത്തിനായകഃ സർവവിപത്തിപരിനാശകഃ ।
പ്രവൃത്തിമാർഗനേതാ ത്വം സ്വതന്ത്രേച്ഛാമയഃ സ്വയം ॥ 111 ॥

സത്പ്രവൃത്തിരതോ നിത്യം ദയാനന്ദശിവാദരഃ ।
ക്ഷിതിരൂപസ്തോയരൂപീ വിശ്വതൃപ്തികരസ്തഥാ ॥ 112 ॥

തർപസ്തർപണസമ്പ്രീതസ്തർപകസ്തർപണാത്മകഃ ।
തൃപ്തികാരണഭൂതശ്ച സർവതൃപ്തിപ്രസാധകഃ ॥ 113 ॥

അഭേദോ ഭേദകോഽച്ഛിദ്യച്ഛേദകോഽച്ഛേദ്യ ഏവ ഹി ।
അച്ഛിന്നധന്വാപ്യച്ഛിന്നേഷുരച്ഛിന്നധ്വജവാഹനഃ ॥ 114 ॥

അദൃഷ്ടഃ സമദൃഷ്ടാസ്ത്രഃ സമദൃഷ്ടോ ബലോന്നതഃ ।
ചിത്രയോധീ ചിത്രകർമാ വിശ്വസങ്കർഷകഃ സ്വയം ॥ 115 ॥

ഭക്താനാമീപ്സിതകരഃ സർവേപ്സിതഫലപ്രദഃ ।
വാഞ്ഛിതാഭീഷ്ടഫലദോഽഭിന്നജ്ഞാനപ്രവർത്തകഃ ॥ 116 ॥

ബോധനാത്മാ ബോധനാർഥത്തിഗഃ സർവപ്രബോധകൃത് ।
ത്രിജടശ്ചൈകജടിലശ്ചലജ്ജൂടോ ഭയാനകഃ ॥ 117 ॥

ജടാതീനോ ജടാജൂടസ്പൃഷ്ടവരവചഃ സ്വയം ।
ഷണ്മാതുരസ്യ ജനകഃ ശക്തിഃ പ്രഹരതാം വരഃ ॥ 118 ॥

അനർഘാസ്ത്രപ്രഹാരീ ചാനർഘധന്വാ മഹാർഘ്യപാത് ।
യോനിമണ്ഡലമധ്യസ്ഥോ മുഖയോനിരജൃംഭണഃ ॥ 119 ॥

മഹാദ്രിസദൃശഃ ശ്വേതഃ ശ്വേതപുഷ്പസ്രഗന്വിതഃ ।
മകരന്ദപ്രിയോ നിത്യം മാസർതുഹായനാത്മകഃ ॥ 120 ॥

നാനാപുഷ്പപ്രസൂർനാനാപുഷ്പൈരർചിതഗാത്രകഃ ।
ഷഡംഗയോഗനിരതഃ സദായോഗാർദ്രമാനസഃ ॥ 121 ॥

സുരാസുരനിഷേവ്യാങ്ഘ്രിർവിലസത്പാദപങ്കജഃ ।
സുപ്രകാശിതവക്ത്രാബ്ജഃ സിതേതരഗലോജ്ജ്വലഃ ॥ 122 ॥

വൈനതേയസമാരൂഢഃ ശരദിന്ദുസഹസ്രവത് ।
ജാജ്വല്യമാനസ്തേജോഭിർജ്വാലപുഞ്ജോ യമഃ സ്വയം ॥ 123 ॥

പ്രജ്വലദ്വിദ്യുദാഭശ്ച സട്ടഹാസഭയങ്കരഃ ।
പ്രലയാനലരൂപീ ച പ്രലയാഗ്നിരുചിഃ സ്വയം ॥ 124 ॥

ജഗതാമേകപുരുഷോ ജഗതാം പ്രലയാത്മകഃ ।
പ്രസീദ ത്വം ജഗന്നാഥ ജഗദ്യോനേ നമോഽസ്തു തേ ॥ 125 ॥

ശ്രീമഹാദേവ ഉവാച:

ഏവം നാമസഹസ്രേണ രാജ്ഞാ വൈ സന്തുതോ ഹരഃ ।
പ്രത്യക്ഷമഗമത്തസ്യ സുപ്രസന്നമുഖാംബുജഃ ॥ 126 ॥

സ തം വിലോക്യ ത്രിദശൈകനാഥം
പഞ്ചാനനം ശ്വേതരുചിം പ്രസന്നം ।
വൃഷാധിരൂഢം ഭുജഗാംഗദൈര്യുതം
നനർത്ത രാജാ ധരണീഭുജാം വരഃ ॥ 127 ॥

പ്രോവാച ചേദം പരമേശ്വരാദ്യ മേ
ഏതാനി സർവാണി സുഖാർഥകാനി ।
തപശ്ച ഹോമശ്ച മനുഷ്യജന്മ
യത്ത്വാം പ്രപശ്യാമി ദൃശാ പരേശം ॥ 128 ॥

മത്തോ ന ധന്യോഽസ്തി മഹിതലേ വാ
സ്വർഗേ യതസ്ത്വം മമ നേത്രഗോചരഃ ।
സുരാസുരാണാമപി ദുർലഭക്ഷണഃ
പരാത്പരഃ പൂർണമയോ നിരാമയഃ ॥ 129 ॥

തതസ്തമേവം പ്രതിഭാഷമാണം
പ്രാഹ പ്രപന്നാർതിഹരോ മഹേശ്വരഃ ।
കിം തേ മനോവാഞ്ഛിതമേവ വിദ്യതേ
വൃണുഷ്വ തത്പുത്ര ദദാമി തുഭ്യം ॥ 130 ॥

സ ചാഹ പൂർവം കപിലസ്യ ശാപതഃ
പാതാലരന്ധ്രേ മമ പൂർവവംശജാഃ ।
ഭസ്മീബഭൂവുഃ സാഗരസ്യ പുത്രാ
മഹാബലാ ദേവസമാനവിക്രമാഃ ॥ 131 ॥

തേഷാം തു നിസ്താരണകാമ്യയാ ഹ്യഹം
ഗംഗാം ധരണ്യാമഭിനേതുമീഹേ ।
സാ തു ത്വദീയാ പരമ ഹി ശക്തിർ
വിനാജ്ഞയാ തേ ന ഹി യാതി പൃഥ്വീം ॥ 132 ॥

തദേതദിച്ഛാമി സമേത്യ ഗംഗാ
ക്ഷിതൗ മഹാവേഗവതീ മഹാനദീ ।
പ്രവിശ്യ തസ്മിൻവിവരേ മഹേശ്വരീ
പുനാതു സർവാൻ സാഗരസ്യ പുത്രാൻ ॥ 133 ॥

ഇത്യേവമാകർണ്യ വചഃ പരേശ്വരഃ
പ്രോവാച വാക്യം ക്ഷിതിപാലപുങ്ഗവം ।
മനോരഥസ്തേയമവേഹി പൂർണോ
മമ പ്രസാദാദചിരാദ്ഭവിഷ്യതി ॥ 134 ॥

യേ ചാപി മാം ഭക്ത്യാ ഏവ മർത്യാഃ
സ്തോത്രേണ ചാനേന നൃപ സ്തുവന്തി ।
തേഷാം തു പൂർണാഃ സകലാ മനോരഥാ
ധ്രുവം ഭവിഷ്യന്തി മമ പ്രസാദാത് ॥ 135 ॥

ശ്രീമഹാദേവ ഉവാച:

ഇത്യേവം സ വരം ലബ്ധ്വാ രാജാ ഹൃഷ്ടമനാസ്തതഃ ।
ദണ്ഡവത്പ്രാണിപത്യാഹ ധന്യോഽഹം ത്വത്പ്രസാദതഃ ॥ 136 ॥
തതശ്ചാന്തർദധേ ദേവഃ ക്ഷണാദേവ മഹാമതേ ।
രാജാ നിർവൃത്തചേതാഃ സ ബഭൂവ മുനിസത്തമ ॥ 137 ॥
രാജ്ഞാ കൃതമിദം സ്തോത്രം സഹസ്രനാമസംജ്ഞകം ।
യഃ പഠേത്പരയാ ഭക്ത്യാ സ കൈവല്യമവാപ്നുയാത് ॥ 138 ॥
ന ചാസ്യ ദുഃഖം കുത്രാപി ജായതേ തസ്യ നാരദ ।
ജായതേ പരമൈശ്വര്യം പ്രസാദാച്ച മഹേഷിതുഃ ॥ 139 ॥
മഹാപദി ഭയേ ഘോരേ യഃ പഠേത്സ്തോത്രമുത്തമം ।
ശംഭോർനാമസഹസ്രാഖ്യം സർവമംഗലവർധനം ॥ 140 ॥
മഹാഭയഹരം സർവസുഖസമ്പത്തിദായകം ।
സ മുച്യതേ മഹാദേവപ്രസാദാൻമഹാഭയാത് ॥ 141 ॥
ദുർഭിക്ഷേ ലോകപീഡായാം ദേശോപദ്രവ ഏവ വാ ।
സമ്പൂജ്യ പരമേശാനം ധൂപദീപാദിഭിർമുനേ ॥ 142 ॥
യഃ പഠേത്പരയാ ഭക്ത്യാ സ്തോത്രം നാമസഹസ്രകം ।
ന തസ്യ ദേശേ ദുർഭിക്ഷം ന ച ലോകാദിപീഡനം ॥ 143 ॥
ന ചാന്യോപദ്രവോ വാപി ഭവേദേതത്സുനിശ്ചിതം ।
പർജന്യോപി യഥാകാലേ വൃഷ്ടിം തത്ര കരോതി ഹി ॥ 144 ॥
യത്രേദം പഠ്യതേ സ്തോത്രം സർവപാപപ്രണാശനം ।
സർവസസ്യയുതാ പൃഥ്വീ തസ്മിൻദേശേ ഭവേദ്ധ്രുവം ॥ 145 ॥
ന ദുഷ്ടബുദ്ധിർലോകാനാം തത്രസ്ഥാനാം ഭവേദപി ।
നാകാലേ മരണം തത്ര പ്രാണിനാം ജായതേ മുനേ ॥ 146 ॥
ന ഹിംസ്രാസ്തത്ര ഹിംസന്തി ദേവദേവപ്രസാദതഃ ।
ധന്യാ ദേശാഃ പ്രജാ ധന്യാ യത്ര ദേശേ മഹേശ്വരം ॥ 147 ॥
സമ്പൂജ്യ പാർഥിവം ലിംഗം പഠേദ്യത്രേദമുത്തമം ।
ചതുർദശ്യാം തു കൃഷ്ണായാം ഫാൽഗുനേ മാസി ഭക്തിതഃ ॥ 148 ॥
യഃ പഠേത്പരമേശസ്യ നാംനാം ദശശതാഖ്യകം ।
സ്തോത്രമത്യന്തസുഖദം ന പുനർജന്മഭാഗ്ഭവേത് ॥ 149 ॥
വായുതുല്യബലോ നൂനം വിഹരേദ്ധരണീതലേ ।
ധനേശതുല്യോ ധനവാൻ കന്ദർപസമരൂപവാൻ ॥ 150 ॥
വിഹരേദ്ദേവതാതുല്യോ നിഗ്രഹാനുഗ്രഹേ ക്ഷമഃ ।
ഗംഗായാം വാ കുരുക്ഷേത്രേ പ്രയാഗേ വാ മഹേശ്വരം ॥ 151 ॥
പരിപൂജ്യ പഠേദ്യസ്തു സ കൈവല്യമവാപ്നുയാത് ।
കാശ്യാം യസ്തു പഠേദേതത്സ്തോത്രം പരമമംഗലം ॥ 152 ॥
തസ്യ പുണ്യം മുനിശ്രേഷ്ഠ കിമഹം കഥയാമി തേ ।
ഏതത്സ്തോത്രപ്രസാദേന സ ജീവന്നേവ മാനവഃ ॥ 153 ॥
സാക്ഷാന്മഹേശതാമേതി മുക്തിരന്തേ കരസ്ഥിതാ ।
പ്രത്യഹം പ്രപഠേദേതദ്ബിൽവമൂലേ നരോത്തമഃ ॥ 154 ॥
സ സാലോക്യമവാപ്നോതി ദേവദേവപ്രസാദതഃ ।
യോ ഹ്യേതത്പാഠയേത്സ്തോത്രം സർവപാപനിബർഹണം ॥ 155 ॥
സ മുച്യതേ മഹാപാപാത്സത്യം സത്യം വദാമി തേ ।
ന തസ്യ ഗ്രഹപീഡാ സ്യാന്നാപമൃത്യുഭയം തഥാ ॥ 156 ॥
ന തം ദ്വിഷന്തി രാജാനോ ന വാ വ്യാധിഭയം ഭവേത് ।
പഠേദേതദ്ധൃദി ധ്യാത്വാ ദേവദേവം സനാതനം ॥ 157 ॥
സർവദേവമയം പൂർണം രജതാദ്രിസമപ്രഭം ।
പ്രഫുല്ലപങ്കജാസ്യം ച ചാരുരൂപം വൃഷധ്വജം ॥ 158 ॥
ജടാജൂടജ്വലത്കാലകൂടശോഭിതവിഗ്രഹം ।
ത്രിശൂലം ഡമരും ചൈവ ദധാനം ദക്ഷവാമയോഃ ॥ 159 ॥
ദ്വീപിചർമാംബരധരം ശാന്തം ത്രൈലോക്യമോഹനം ।
ഏവം ഹൃദി നരോ ഭക്ത്യാ വിഭാവ്യ തത്പഠേദ്യദി ॥ 160 ॥
ഇഹ ഭുക്ത്വാ പരം ഭോഗം പരത്ര ച മഹാമതേ ।
ശംഭോഃ സ്വരൂപതാം യാതി കിമന്യത്കഥയാമി തേ ॥ 161 ॥
തത്രൈവ സദ്ഭക്തിയുതഃ പഠേദിദം
സ്തോത്രം മമ പ്രീതികരം പരം മുനേ ।
മർത്യോ ഹി യോഽന്യഃ ഖലു സോഽപി കൃച്ഛ്രം
ജഗത് പവിത്രായത ഏവ പാപതഃ ॥ 162 ॥

॥ ഇതി ശ്രീമഹാദേവീഭാഗവതേ ഉപപുരാണേ ഭഗീരഥപ്രോക്തം ശിവസഹസ്രനാമസ്തോത്രം സമ്പൂർണ്ണം ॥