RASAKREEDA

 

 രാസക്രീഡാ 



ശ്രീഗർഗ ഉവാച -
ഹേമന്തേ മാസി പൂർവസ്മിൻ രാകായാം രാധികേശ്വരഃ .
വംശീം വശകരീം ദഘ്മൗ യഥാ വൃന്ദാവനേ പുരാ .. 1..

ധ്വനിർബഭൂവ തസ്യാശ്ച സർവേഷാമാഹരന്മനഃ .
നിശമ്യ ഗോപ്യഃ സംഖിന്നാഃ കാമഖേദേന തത്രസുഃ .. 2..

രുന്ധന്നംബുഭൃതശ്ചമത്കൃതിപരം കുർവന്മുഹുസ്ത്വംബരം
ധ്യാനാദ്ധന്ത നയൻസനന്ദനമുഖാന്വിസ്മേരയന്വേധസം .
ഔത്സുക്യാദ്ബലിഭിർബലിം ചടുലയൻഭോഗേന്ദ്രമാഘൂർണയൻ
ഭിന്ദന്നണ്ഡകടാഹഭിത്തിമഭിതോ ബഭ്രാമ വംശീധ്വനിഃ .. 3..

അഥോദഗാച്ചന്ദ്രമാസ്തു ചർഷണീനാം ശുചോ മൃജൻ .
യഥാ പ്രിയായാ രാജേന്ദ്ര വിദേശാദാഗതഃ പ്രിയഃ .. 4..

തദൈവ യമുനാ രാജംസ്തനും ദിവ്യം ദധാര ഹ .
വൃന്ദാവനം ഗിരീന്ദ്രഞ്ച വ്രജഭൂമിഞ്ച മാനദ .. 5..

കൃഷ്ണാ നദീ ജയതി യത്ര മണീന്ദ്രമുക്താ-
     മാണിക്യശുഭ്രഹരിതാ കരതോലികാഭിഃ .
വൈദൂര്യനീലകഹരിദ്ധരിവജ്രപീത-
     സോപാനമണ്ഡപയുതാഭിരതിസ്ഫുരന്തീ .. 6..

സ്വച്ഛന്ദസൂത്പതിതമത്സ്യഗണൈർവഹന്തീ
     സച്ഛ്യാമലേന വപുഷാഘഗണം ഹരന്തീ .
ഉത്തുംഗലോലലഹരീ കമലൈർലസന്തീ
     കൃഷ്ണാ നദീ ജയതി കൃഷ്ണഗൃഹേ ലുഠന്തീ .. 7..

ഗോവർധനം ഭജ ഗിരീം ശതചന്ദ്രയുക്തം
     മന്ദാരചന്ദനലതാവൃതകല്പവൃക്ഷം .
ശ്രീരാസമണ്ഡലയുതം മണിമണ്ഡപാഢ്യം
     കോടീരമഞ്ജുലനികുഞ്ജകുടീരകോടിം .. 8..

വൃന്ദാവനം ച യമുനാതടനീരതീര-
     സമ്പൃക്തമന്ദഗമനൈരതിഗന്ധവാതൈഃ .
തത്കമ്പിതം ച സുരഭീകൃതസർവദേശം
     ശ്രീഖണ്ഡകുങ്കുമമൃദാഗുരുചർചിതം തം .. 9..

ജുഷ്ടം വസന്തനവപല്ലവപുഷ്പരംഗൈ-
     ര്മന്ദാരചന്ദനസുചമ്പകനീപനിംബൈഃ .
ആമ്രാതകാമ്രപനസാഗുരുനാഗരംഗൈഃ
     ശ്രീതാലപിപ്പലവടൈർനവനാരികേലൈഃ .. 10..

ഖർജൂരശ്രീഫലലവംഗവിരാജമാന-
     മഞ്ജീരശാലകതമാലകദംബയുക്തം .
സന്താനകുന്ദബദരീകദലീസിതാഢ്യം
     ശ്രീശാല്മലീബകുലകേതകിസച്ഛിരീഷം .. 11..

സന്മോദിനീജലജവൃന്ദമനോഹരാഭം
     വൃന്ദാരകം വരവനം തുലസീലതാഢ്യം .
ശ്രീമല്ലികാമൃതലതാമധുമാധവീഭിഃ
     സംരാജിതം സ്മര നൃപേന്ദ്ര വ്രജസ്യ മധ്യേ .. 12..

വംശീവടം ച കലകണ്ഠവിഹംംഗമൈശ്ച
     കൃഷ്ണാതടേ ച പുലിനം കില ബാലുകാഢ്യം .
ശ്രീപാടലൈർമധുകകിംശുകസത്പ്രിയാലൈ-
     രൗദുംബരൈഃ ക്രമുകദ്രാക്ഷകപിത്ഥയുക്തം .. 13..

ശ്രീകോവിദാരപിചുമന്ദലതാർജുനൈശ്ച
     പ്ലക്ഷൈരശോകസരലൈഃ സുരദാരുഭിശ്ച .
ജംബൂസുവേത്രനലകുബ്ജകസ്വർണയൂഥീ-
     പുന്നാഗനാഗകുടജൈഃ കുരബൈർവൃതം ച .. 14..

ചക്രാഹ്വസാരസശുകൈഃ സിതരാജഹംസൈഃ .
     കാരണ്ഡവൈശ്ച ജലകുക്കുടകൂജിതം ച .. 15..

ദാത്യൂഹകോകിലകപോതകനീലകണ്ഠൈ- .
     ര്നൃത്യന്മയൂരകലരാവവൃതം സ്മര ത്വം .. 16..

ശ്യാമാചകോരകലഖഞ്ജനസാരികാഭിഃ
     പാരാവതൈർഭ്രമരതിത്തിരതിത്തിരീഭിഃ .
ശ്രീകാഞ്ചനീമധുലതാമധുയൂഥികാഭിഃ
     സംവേഷ്ടിതം ഹരിണമർകടമർകടീഭിഃ .. 17..

ശ്രീപദ്മരാഗശിഖരം ച നികുഞ്ജഗേഹം
     ശ്രീകൗസ്തുഭേന്ദ്രമണിരാജിവിരാജമാനം .
കോടീന്ദുമണ്ഡലവിതാനഗണൈശ്ച ഹൈമൈഃ
     ശ്രീപട്ടസൂത്രരചിതൈർമണിതോരണാഢ്യം .. 18..

മുക്താവൃതൈഃ കനകപീതപതത്പതാകൈഃ
     പാരാവതൈഃ സിതപതത്രിഭിരാവൃതഞ്ച .
മന്ദാരകുന്ദകരവീരകയൂഥികാനാം
     മാലാവിചിത്രരചിതം നവചമ്പകാനാം .. 19..

നാഗേശപദ്മഹരിചന്ദനപല്ലവാനാം
     ശ്രീമാലതീകുരബകാഞ്ചനയൂഥികാനാം .
മാലാഭിരാവൃതമനംഗഹരം ഗൃഹം ത-
     ത്സദ്രത്നദർപണവൃതം സിതചാമരൈശ്ച .. 20..

സിംഹാസനൈശ്ച നവപല്ലവപുഷ്പയുക്തൈഃ
     ശയ്യാസനൈഃ കനകവിദ്രുമപാദവൃന്ദൈഃ .
ശ്രീചന്ദനാഗുരുജലൈർമകരന്ദസംഘൈഃ
     കസ്തൂരികാമുദിതകുങ്കുമചർചിതം തത് .. 21..

ഏജദ്വസന്തതരുപല്ലവമേവ വാതൈഃ
     ശീതൈർഗജേന്ദ്രഗമനൈഃ സുരഭീകൃതാംഗം .
ഏതാദൃശം ഹരിനികുഞ്ജഗൃഹം സ്മര ത്വം
     സന്നമ്രശാഖതരുയുക്തമതീവ പുഷ്പൈഃ .. 22..

ശ്രീവേണുഗീതം ബഹുകാമവർദ്ധനം നിശമ്യ സർവാ വ്രജയോഷിതോ നൃപ .
ശ്രീകൃഷ്ണകാന്തേന ഗൃഹീതമാനസാ വിസൃജ്യ കർമാണി സമായയുർവനേ .. 23..

രുദ്ധാ യാഃ പതിഭീ രാജൻകൃഷ്ണേന ഹൃതമാനസാഃ .
സ്ഥൂലം ശരീരം താസ്ത്യക്ത്വാ ത്വരം കൃഷ്ണാന്തികം യയുഃ .. 24..

സിംഹാസനേ ഹേമദുകൂലസംയുതേ മധ്യേ സ്ഥിതം സുന്ദരനന്ദനന്ദനം .
ശ്രീസുന്ദരീ രാധികയാ സമം പരം ഗലേ ദധാനം മധുമാലതീസ്രജം .. 25..

ശ്യാമം പ്രഭാതാർകകിരീടിനം ഹരിം സ്ഫുരത്പ്രഭം ശ്രീമുരലീമനോഹരം .
പീതാംബരം മന്മഥരാശിമോഹനം വ്രജസ്ത്രിയസ്തം ദദൃശുഃ സമാഗതാഃ .. 26..

ദൃഷ്ട്വാ പ്രിയാഃ പ്രിയതമം മത്സ്യകുണ്ഡലിനം ഹരിം .
ഗോപ്യോ മൂർച്ഛാം ഗതാഃ സദ്യോ ഭൂപ ചാലക്ഷിതോദ്യമാഃ .. 27..

സാന്ത്വയാമാസ താഃ കൃഷ്ണോ മിഷ്ടവാക്യൈഃ സുധാസമൈഃ .
തദാ ഗോപ്യോ വനോദ്ദേശേ സർവാശ്ചൈതന്യതാം ഗതാഃ .. 28..

കൃഷ്ണം ഗദ്ഗദയാ വാചാ സ്തുത്വാ ഭീതാഃ സ്ത്രിയോ വരാഃ .
ത്യക്ത്വാ വിരഹജം ദുഃഖം ഗോവിന്ദം ദദൃശുഃ പ്രിയം .. 29..

വൃന്ദാവനേ ഭ്രാജമാനേ മാലതീവനസങ്കുലേ .
ദിവ്യദ്രുമലതാജാലേ മധുപധ്വനിനാദിതേ .. 30..

വിചചാര ഹരിഃ സാക്ഷാദ്ദേവോ മദനമോഹനഃ .
പദ്മാഭം പദ്മഹസ്തേന ഗൃഹീത്വാ രാധികാകരം .. 31..

പ്രഹസൻഭഗവാൻസാക്ഷാദായയൗ യമുനാതടം .
കൃഷ്ണാതീരേ നികുഞ്ജേ വൈ ശ്രീകൃഷ്ണോ നിഷസാദ ഹ .. 32..

തസ്മിൻഗൃഹേ മധുപതേഃ ശൃണു ഗോപികാനാം
     ശ്രീകൃഷ്ണചന്ദ്രചരണസ്മരണാവൃതാനാം .
ഝങ്കാരനൂപുരഝണത്കരകങ്കണാനാം
     മഞ്ജീരരത്നവിചലത്കടികിങ്കിണീനാം .. 33..

സ്മേരദ്യുതിസ്ഫുടചമത്കൃതഗണ്ഡദേശൈഃ
     ശ്രീദന്തപങ്ക്തിവിലസത്തഡിതാലിലേശൈഃ .
കോടീരഹാരഹരിതാംഗദഭൂഷിതാനാം
     ബാലാർകമണ്ഡലവികുണ്ഡലമണ്ഡിതാനാം .. 34..

താസാം തു കാപി യുവതീ കഥിതാ ച മുഗ്ധാ
     മധ്യാപി കാപി തരുണീ രുചിരാ പ്രഗൽഭാ .
കാചിത്തരും വിനയതീ മധുരം ഹസന്തീ
     കാചിത്സഖീ മദയുതാ സുവനേ വ്രജന്തീ .. 35..

സന്താഡ്യ താമപി കരേണ തു കാപ്യധാവ-
     ത്സംഗൃഹ്യ കാപി ഭുവനേ കമലൈർജഘാന .
കാചിച്ഛ്ലഥത്കനകഹാരമുപാജഹാര
     കാചിത്പ്രമുക്തകബരീ തു വിഹാരമത്താ .. 36..

ശ്രീജാഹ്നവീ ച യമുനാ മധു മാധവീ ച
     ശീലാ രമാ ശശിമുഖീ വിരജാ സുശീലാ .
ചന്ദ്രാനനാ ച ലലിതാ ത്വചലാ വിശാഖാ
     മായാല്പ ഏവ കഥിതാ ഭവനേ ത്വസംഖ്യാഃ .. 37..

ലീലാതപത്രമതിമൗക്തികദാമജാലം
     നീത്വാ ചലന്തി മണിഭൂമിഷു തത്ര കാശ്ചിത് .
ശ്രീചാമരവ്യജനദണ്ഡധരാ വയസ്യാഃ
     കാശ്ചിദ്വ്രജന്തി ധൃതപീതപതത്പതാകാഃ .. 38..

നൃത്യന്തി തത്ര ഹരിവേഷധരാസ്തു കാശ്ചി-
     ദ്വീണാകരാ മധുരതാലമൃദംഗഹസ്താഃ .
വംശീധരാശ്ച വൃഷഭാനുസുതാഃ സുവേഷാഃ
     കേയുരകുണ്ഡലയുതാ മണിവേത്രഹസ്താഃ .. 39..

സദ്ധാവഭാവരസതാലയുതസ്മിതാക്തൈ-
     ര്ഝങ്കാരനൂപുരയുതൈർവിശദൈഃ കടാക്ഷൈഃ .
സംഗീതനൃത്യവിദിതൈർഭ്രുകുടീവിഭംഗൈ
     രാധാം ഹരിം ച സതതം പരിതോഷയന്ത്യഃ .. 40..

തസ്മിന്നികുഞ്ജഭവനേ യമുനാതടേഽപി
     വംശീവടേ വനധരാനികടേ ഹരിം തം .
ശ്രീരാധയാ ച ഗിരിരാജതടം വ്രജന്തം
     നന്ദാത്മജം ച നടവേഷധരം സ്മര ത്വം .. 41..

ശ്രീപദ്മരാഗനഖദീപ്തിപദാരവിന്ദം
     ഝങ്കാരനൂപുരധരം സ്ഫുരദംഗദേശം .
കുർവന്തമേവ തു പദാരുണഭൂമിദേശം
     ശ്രീമത്പരാഗസുരുചാലമിതസ്തതസ്തു .. 42..

ലക്ഷ്മീകരാബ്ജപരിലാലിതജാനുദേശം
     രംഭോരു പീതവസനം തു കൃശോദരാഭം .
രോമാവലിഭ്രമരനാഭിസരസ്ത്രിരേഖം
     കാഞ്ചീധരം ഭൃഗുപദം മണീകൗസ്തുഭാഢ്യം .. 43..

ശ്രീവത്സഹാരരുചിരം നവമേഘനീലം
     പീതാംബരം കരികരസ്ഫുടബാഹുദണ്ഡം .
രത്നാംഗദം ച മണികങ്കണപദ്മഹസ്തം
     ശ്രീരാജഹംസവരകന്ധരശോഭമാനം .. 44..

ശ്രീകംബുകണ്ഠലലിതം വിലസത്കപോലം
     മധ്യം തു നിമ്നചിബുകം കില കുന്ദദന്തം .
ബിംബാധരം സ്മിതലസച്ഛുകചഞ്ചുനാസം
     പീയൂഷകല്പവചനം പ്രചലത്കടാക്ഷം .. 45..

ശ്രീപുണ്ഡരീകദലനേത്രമനംഗലീലം
     ഭ്രൂമണ്ഡലസ്മിതഗുണാവൃതകാമചാപം .
വിദ്യുച്ഛടോച്ഛലിതരത്നകിരീടകോടിം
     മാർതണ്ഡമണ്ഡലവികുണ്ഡലമണ്ഡിതാഭം .. 46..

വംശീധരം ത്വഹിവിലോലഗുഡാലകാഢ്യം
     രാധാപതിം സജലപദ്മമുഖം ചലന്തം .
കന്ദർപകോടിഘനമാനഹരം കൃശാംഗം
     വംശീവടേ നടവരം ഭജ സർവഥാ ത്വം .. 47..

ആരക്തരക്തനഖചന്ദ്രപദാബ്ജശോഭാം
     മഞ്ജീരനൂപുരരണത്കടികിങ്കിണീകാം .
ശ്രീഘണ്ടികാകനകകങ്കണശബ്ദമുക്താം
     രാധാം ദധാമി തരുപുഞ്ജനികുഞ്ജമധ്യേ .. 48..

നീലാംബരൈഃ കനകരശ്മിതടസ്ഫുരദ്ഭിഃ
     ശ്രീഭാനുജാതടമരുദ്ഗതിചഞ്ചലാംഗൈഃ .
സൂക്ഷ്മസ്വരൂപലലിതൈരതിഗൗരവർണാം
     രാസേശ്വരീം ഭജ മനോഹരമന്ദഹാസാം .. 49..

ബാലാർകമണ്ഡലമഹാംഗദരത്നഹാരാം
     താടങ്കതോരണമണീന്ദ്രമനോഹരാഭാം .
ശ്രീകണ്ഠഭാലസുമനോനവപഞ്ചദാമ്നീം
     രത്നാംഗുലീയലലിതാം വ്രജരാജപത്നീം .. 50..

ചൂഡാമണിദ്യുതിലസത്സ്ഫുരദർദ്ധചന്ദ്രാം
     ഗ്രൈവേയകാലപനപത്രവിചിത്രരൂപാം .
ശ്രീപട്ടസൂത്രമണീപട്ടചലദ്വിദാമ്നീം
     സ്ഫൂർജ്ജത്സഹസ്രദലപദ്മധരാം ഭജസ്വ .. 51..

ശ്രീബാഹുകങ്കണലസത്കുചരത്നദീപ്തിം
     ശ്രീനാസികാഭരണഭൂഷിതഗണ്ഡദേശാം .
സദ്യൗവനാലസഗതിം കലസർപവേണീം
     മധ്യേന്ദുകോടിവദനാം സ്ഫുടചമ്പകാഭാം .. 52..

സദ്ധാവഭാവസഹിതാം നവപദ്മനേത്രാം
     സ്ഫൂർജ്ജത്സ്മിതദ്യുതികലാം പ്രചലത്കടാക്ഷാം .
കൃഷ്ണപ്രിയാം ലലിതകുന്തലപുഞ്ജലാഭാം
     മന്ദാരഹാരമധുരഭ്രമരീരവാഢ്യാം .. 53..

ശ്രീഖണ്ഡകുങ്കുമമൃദാഗുരുവാരിസിക്താം
     ശ്രീബിന്ദുകീരുചിരപത്രവിചിത്രചിത്രാം .
സന്താനപത്രരുചിരാമലമഞ്ജനാഭാം
     രാസേശ്വരീം ഗജഗതിം ഭജ പദ്മിനീം താം .. 54..

ഏതാദൃശീം രതിവരാം തു സമേത്യ കൃഷ്ണോ
     ഗച്ഛന്നികുഞ്ജവനജാലവിലോകാനായ .
ധാവന്തി തത്ര മണിഛത്രധരാശ്ച ഗോപ്യോ
     നീത്വാ തഥാ ചമരചാരുപതത്പതാകാഃ .. 55..

ഷഡ്രാഗമേവ വരധൈവതമധ്യമാദ്യൈ-
     ര്ഗായന്തമാദിപുരുഷം ഭജ നന്ദപുത്രം .
ഷട്ത്രിംശതസ്തദനുവർത്തിതരാഗിണീനാം
     വംശീവരേണ ലലിതേന വരം വ്രജന്തം .. 56..

ശൃംഗാരവീരകരുണാദ്ഭുതഹാസ്യരൗദ്ര- 
     ബീഭത്സശാന്തകഭയാനകനിത്യയുക്തം .
ഭക്തപ്രിയം വ്രജവധൂമുഖപദ്മഭൃംഗം
     യോഗീന്ദ്രഹൃത്കമലവിസ്ഫുരദംഘ്രിയുഗ്മം .. 57..

ക്ഷേത്രജ്ഞമാദിപുരുഷം സ്വധിയജ്ഞരൂപം
     സർവേശ്വരം സകലകാരണകാരണേശം .
കൃഷ്ണം ഹരിം പ്രകൃതിപൂരഷയോഃ പുമാംസം
     സർവം നിരസ്തകപടം നിജതേജസേഹ .. 58..

യം വൈ സ്തുവന്തി ശിവധർമസുരേശശേഷ-
     ലോകേശസിദ്ധിദഗണേശസുരാദയോഽപി .
രാധാരമാപ്രകൃതിഭൂവിരജാസ്വരാദ്യാ
     വേദാ ഭജന്തി സതതം തമഹം ഭജാമി .. 59..

ഇതി ഗർഗസംഹിതായാം അശ്വമേധഖണ്ഡേ ദ്വിചത്വാരിശോഽധ്യായഃ രാസക്രീഡാ സമാപ്താ .